جراحی ستون فقرات، فارغ از نوعی که انجام میشود، تنها نیمی از مسیر درمان است. نیمهی دیگر و شاید مهمتر، دوران نقاهت و مراقبتهای بعد از عمل است که نقش تعیینکنندهای در موفقیت نهایی جراحی دارد. بسیاری از بیماران و اطرافیان آنها تصور میکنند با پایان یافتن عمل و ترخیص از بیمارستان، کار به پایان رسیده است؛ در حالی که بیتوجهی به توصیههای پزشکی در این دوران میتواند منجر به عوارضی مانند عفونت، عدم جوشخوردن مناسب مهرهها، جابهجایی پلاتینها و حتی نیاز به جراحی مجدد شود.
بعد از عمل ستون فقرات چه باید کرد؟ بعد از این عمل و مرخص شدن بیمار از بیمارستان نیاز است؛ که اطرافیان او مراقبت هایی را انجام دهند. این عمل در طیف گسترده ای از بیماری ها و مشکلات ستون فقرات انجام می شود. در این عمل سعی می شود؛ مشکل بیمار برطرف گردد. هدف این جراحی، درمان و اصلاح ناپایداری های راستای ستون فقرات می باشد. برخی از این مشکلات عبارتند از:
- قوز و اسکولیوز
- لقی و سُرخوردگی مهرهها
- بروز شکستگی مهره کمر و ستون فقرات
- آسیب دیدن ستون مهره ها در اثر انواع تومور یا عفونت
در این متن به مهم ترین و شایع ترین سوالات در رابطه با بعد از عمل ستون فقرات پرداخته شده است. در موارد غیر شایع مانند دیسک های مصنوعی گردن، ممکن است؛ بعد از گذاشتن پلاتین و پروتز حرکت بین مهره ها هنوز باقی مانده باشد. در این موارد مراقبت های مورد نیاز بعد از این عمل متفاوت است.
مدت زمان لازم برای بهبودی زخم بعد از عمل ستون فقرات چه قدر است؟
شرایط سلامت عمومی بیمار، وضعیت تغذیه ی او و سابقه ی ابتلای او به برخی بیماری های زمینه ای مانند دیابت در مدت زمان بهبودی زخم بعد از عمل ستون فقرات، تاثیرگذار می باشند. ابتلای بیمار به دیابت، باعث طولانی شدن مدت زمان بهبودی زخم او می شود. از دیگر مواردی که باعث کند شدن سرعت بهبودی زخم می شود. سیگار کشیدن است؛ که باعث اختلال در ترمیم بافت های استخوانی و نرم می گردد. بنابراین باید بعد از عمل ترک شود.
زمان بهبودی ظاهری زخم معمولاً حدود دو هفته است، اما این بازه به نوع جراحی بستگی دارد: در جراحیهای کمتهاجمی (MIS) با برش کوچکتر، بهبود ظاهری زخم معمولاً سریعتر و طی ۱۰ تا ۱۲ روز اتفاق میافتد؛ در حالی که در جراحیهای باز و گستردهتر، ممکن است تا ۳ هفته زمان ببرد. لازم به ذکر است بهبودی کامل بافتهای عمقی و استخوانی، مستقل از بهبود ظاهری زخم، فرآیندی طولانیتر (چند ماهه) است.
مراقبت های بعد از عمل ستون فقرات
دو هفته ی اول بعد از عمل ستون فقرات، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. بخیه های غیر جذبی نیز بعد از گذشت این زمان کشیده می شوند. در این مدت نیاز است؛ محل زخم کاملا تمیز و پاکیزه باشد. و روزانه پانسمان آن تعویض شود. همچنین بیمار برای افزایش سرعت بهبودی زخم باید تغذیه ی مناسبی داشته باشد.
هنگام پانسمان لازم است؛ محل زخم را به بتادین آغشته نمود و پس از آن با یک گازی که با استفاده از سرم شست و شو مرطوب شده است؛ بتادین روی آن را پاک کرد. در انتها نیز به وسیله گاز خشک و استریل، باند و یا چسب محل زخم را پانسمان کرد. این روزها استفاده از پانسمان های ضد آب که در اکثر داروخانه ها موجود هستند؛ گزینه ی مناسبی برای جلوگیری از تماس زخم با آب می باشد.
برای برقراری جریان خون در لبه های زخم و عدم ایجاد فشار روی آن بهتر است؛ از خوابیدن طولانی روی محل زخم خودداری شود. برای بررسی و معاینه ی زخم نیز باید، ده روز تا دو هفته بعد از عمل، به جراح مراجعه شود.
چه مدت بعد از عمل جراحی ستون فقرات می توان به حمام رفت؟
اگرچه، فاصله دو لبه ی زخم ۴۸ تا ۷۲ ساعت بعد از عمل ستون فقرات بسته می شود. اما باز هم لازم است؛ مراقبت هایی انجام شود. بی توجهی به این مسئله می تواند خطرناک باشد. لازم است ۷ تا ۱۰ روز بعد از عمل، از تماس محل زخم با آب اجتناب شود. پس از گذشت ۱۰ روز تا دو هفته از عمل و معاینه ی زخم توسط جراح، در صورت مثبت بودن نظر پزشک در مورد روند بهبودی زخم می توان با خیال راحت به حمام رفت.
در صورت استفاده از کمربند بعد از عمل ستون فقرات، لازم است بیمار در حمام روی یک صندلی بنشیند و فرد دیگری کمربند یا بریس او را باز نماید. نیاز است استحمام بیمار با احتیاط زیاد و کم ترین حرکت ستون فقرات باشد. در زمان شستن پاها برای جلوگیری از خم شدن نیاز است؛ از شخص دیگری کمک گرفت. در پایان نیز یک دوش کوتاه با احتیاط کامل و به صورت ایستاده گرفت. بعد از حمام بیمار باید لباس مناسبی بپوشد و بریس یا کمربند را با کمک ببندد.
فعالیت های روزانه و تغذیه بعد از عمل جراحی کمر که در آن از پلاتین استفاده شده و بیمار از کمربند استفاده می کند؛ به چه صورت است؟
هدف جراح، از این عمل حذف محدودیت های ایجاد شده در فعالیت های روزانه ی بیمار و جلوگیری از بروز آسیب های نخاعی و عصبی جبران ناپذیر است که مانع ادامه ی حرکت بیمار می شوند. بنابراین باید از داشتن استراحت مطلق و کامل حتی در روز اول عمل اجتناب کرد. اما بهتر است؛ تا زمان ترمیم کامل زخم، بافت های عمقی و عضلات که تقریبا ۶ تا ۸ هفته زمان می برد. با رعایت نکات زیر به زندگی عادی خود برگشت:
- پرهیز از نشستن و راه رفتن برای مدت طولانی بعد از عمل ستون فقرات
- پرهیز از بالا و پایین رفتن زیاد از پله
- پرهیز از نشستن بیشتر از نیم تا یک ساعت در اتومبیل
- خواندن نماز در حالت نشسته و پشت میز و بالا آوردن مهر و چسباندن آن به پیشانی در هنگام سجده
- پرهیز از چرخیدن رو کمر و خم و راست شدن به جلو
- هم داشتن استراحت مطلق بیمار و هم فعالیت زیاد در این دوران می تواند مضر و خطرناک باشد.
- بهتر است از توالت فرنگی استفاده شود.
- خوابیدن روی تخت با تشک پنبه ای و یا تشک ابری سفت
- پرهیز از خوابیدن روی شکم
- بهتر است فعلا بیمار سر کار نرود.
نحوه حرکت بعد از جراحی ستون فقرات
پایین آمدن از تخت بعد از جراحی ستون فقرات
- چرخیدن به پهلو و بستن بریس یا کمربند با کمک شخص دیگری
- آویزان کردن پاها به سمت پایین تخت
- نشستن روی تخت با پاهای آویزان شده به سمت پایین
- بلند شدن
خوابیدن بعد از جراحی ستون فقرات
برای خوابیدن هم نیاز است؛ عکس این موارد را انجام دهد. به هیچ عنوان نباید بدون چرخش به پهلو از حالت خوابیده به حالت نشسته قرار گرفت. برای جلوگیری از ایجاد فشار روی کمر از دست ها و یا فرد دیگری برای بلند شدن کمک گرفت.
کمربند بریس بعد از جراحی ستون فقرات
به مدت دو تا چهار ماه بعد از عمل ستون فقرات، باید از کمربند یا بریس استفاده شود. در این زمان نیز باید هر ماه یا هر دو ماه برای ویزیت و معاینه به پزشک مراجعه نمود. هدف استفاده از بریس ایجاد محدودیت در حرکت کمر، در زمان نشستن، ایستادن و راه رفتن است.
پس می توان در زمان خوابیدن آن را باز نمود. کمربند نیز برای ایجاد محدودیت در حرکت خم شدن به جلو استفاده می شود. علاوه بر بستن کمربند باید از قوز کردن در زمان نشستن و راه رفتن اجتناب شود. بریس باید متناسب با سایز بیمار باشد. در غیر این صورت باعث ایجاد زخم می شود. در فصل های گرم نیز برای جلوگیری از تعریق نیاز است. لباس نخی و نازک پوشید و مرتب آن را عوض نمود.
سیگار کشیدن بعد از عمل ستون فقرات
سیگار کشیدن باعث اختلال در ترمیم و جوش خوردن استخوان ها می شود مخصوصا اگر بیمار پوکی استخوان داشته باشد. سیگار احتمال شکستن استخوان ها را افزایش می دهد. بنابراین باید از آن اجتناب شود. در این دوران بیمار باید رژیم غذایی سرشار از انواع ویتامین ها و پروتئین ها داشته باشد و برای جلوگیری از افزایش وزن مصرف مواد پرچرب را محدود کند. مصرف لبنیات نیز باید بیشتر از گذشته باشد.
در مواردی مانند ضعف عضلات ناحیه پا پزشک ممکن است به بیمار اجازه استراحت مطلق را بدهد؛ در این صورت لازم است موارد زیر رعایت شوند:
- استفاده کردن از جوراب های ضد واریس
- حرکت و ورزش دادن پاها و ماساژ دادن آن ها
- داشتن رژیم غذایی آبکی و نرم
- استفاده از آمپول های ضد انعقادی که پزشک تجویز کرده است.
- تغییر مداوم وضعیت خوابیدن به پشت و دو پهلو
- توجه به علائم اولیه ی زخم بستر مانند قرمز شدن باسن و پاشنه ی پا

با کمردرد، گزگز، تورم و درد پاها بعد از جراحی کمر همراه با پلاتین گذاری چه کار باید کرد؟
انتظار می رود که تا چند هفته بعد از عمل ستون فقرات، ناحیه ی جراحی شده درد داشته باشد. گذشت زمان باعث بهبودی این دردها می شود. از نشانه های نتیجه بخش بودن عمل جراحی، کم شدن و یا بهبود دردهای تیر کشنده به سمت پاها و برگشت توان آن ها می باشد.
برای از بین رفتن گزگز در پاها که ممکن است قبل از عمل توسط بیمار گزارش شود و یا بعد از عمل به وجود بیاید؛ تقریبا زمانی بیش تر از یک یا دو ماه نیاز است. داشتن بیماری های زمینه ای مانند دیابت ممکن است؛ علت بروز بخشی از این گزگزها باشد؛ و باعث شود که این احساس گزگز در پاها بعد از عمل به طور کامل از بین نرود.
بیمار ممکن است؛ به علت درد بعد از عمل ستون فقرات، از حرکت دادن پاها اجتناب کند. این قضیه باعث ایجاد مقداری تورم در پاها می شود. این تورم با خوابیدن در طول شب و بالا بردن پاها بهتر می شود. اما باید به علائم اولیه ی لخته شدن خون در عروق مانند، ورم شدید و همراه با درد، قرمزی و سفتی در عضلات یکی از پاها توجه نمود؛ زیرا این شرایط ممکن است؛ خطرناک و جدی باشد و باید سریعا توسط جراح مورد بررسی قرار بگیرد.
ملتهب شدن ریشه های عصبی بعد از عمل ستون فقرات، ممکن است سبب برگشت دردهای تیر کشنده ی پاها ولی با شدت کمتر بعد از بهبودی اولیه شود. این دردها که معمولا یک تا دو هفته ادامه دارند؛ نباید باعث نگرانی بیمار شوند. این دردها با بهبود یافتن التهاب کم کم از بین می روند. اما دردهای پیش رونده ای که با احساس ضعف در راه رفتن همراه هستند و ادرار کردن را مختل می کنند؛ نیازمند مراجعه سریع به جراح جهت بررسی و معاینه دارند.
روابط جنسی بعد از عمل چگونه خواهد بود؟
به طور کلی، برای بیمارانی که تحت جراحیهای سادهتر مانند دیسککتومی قرار گرفتهاند، این بازه معمولاً ۳ تا ۴ هفته است؛ اما در جراحیهای فیوژن مهرهای که نیاز به ثبات بیشتری دارند، این زمان میتواند تا ۶ هفته یا بیشتر افزایش یابد. تعیین زمان دقیق و نحوهی مجاز این فعالیت باید حتماً با نظر جراح معالج صورت گیرد.
داروهای مورد نیاز بعد از عمل ستون فقرات
«توجه: نام داروهای ذکرشده صرفاً جهت آشنایی بیمار با روند درمان آورده شدهاند. دوز، مدت مصرف و نوع دقیق دارو باید صرفاً بر اساس تجویز و نظر پزشک معالج تعیین شود و مصرف خودسرانهی هر یک از این داروها میتواند خطرناک باشد.»
داروهای تجویزشده پس از جراحی ستون فقرات با توجه به نوع عمل، شدت درد، شرایط جسمی بیمار و احتمال بروز عوارض انتخاب میشوند. همه بیماران به داروهای یکسان نیاز ندارند و نباید داروهای تجویزشده برای فرد دیگری را مصرف کرد. همچنین تغییر مقدار مصرف یا قطع دارو باید با هماهنگی پزشک انجام شود.
- داروهای مسکن: برای کنترل درد و کمک به حرکت تدریجی بیمار تجویز میشوند. نوع مسکن و مدت مصرف آن به شدت درد و وضعیت بیمار بستگی دارد. مصرف مسکنهای مخدر ممکن است باعث خوابآلودگی و یبوست شود؛ بنابراین باید احتیاطهای مربوط به آنها رعایت شود.
- داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی: داروهایی مانند ایبوپروفن، دیکلوفناک و سلکوکسیب ممکن است برای کاهش درد و التهاب استفاده شوند. بااینحال، این داروها برای همه بیماران مناسب نیستند و در بعضی شرایط، بهویژه پس از جراحیهای فیوژن مهرهها، مصرف آنها باید با نظر جراح باشد. نوع دارو، مقدار و مدت مصرف اهمیت دارد.
- داروهای کنترل دردهای عصبی: داروهایی مانند گاباپنتین یا پرگابالین در برخی بیماران مبتلا به دردهای عصبی تجویز میشوند. این داروها برای همه افراد ضروری نیستند و ممکن است باعث خوابآلودگی، سرگیجه یا اختلال در تعادل شوند.
- آنتیبیوتیکها: آنتیبیوتیکها برای پیشگیری از عفونت معمولاً در زمان مناسب پیرامون جراحی تجویز میشوند. ادامه مصرف آنتیبیوتیک خوراکی پس از ترخیص برای همه بیماران ضرورت ندارد و باید بر اساس نوع جراحی، یافتههای بالینی و دستور پزشک تعیین شود. در صورت تجویز، دارو را دقیقاً مطابق نسخه مصرف کنید.
- داروهای پیشگیری از لخته شدن خون: بسته به میزان تحرک بیمار، نوع جراحی و عوامل خطر، ممکن است داروی ضدانعقاد یا اقدامات پیشگیرانه دیگر توصیه شود. این داروها میتوانند خطر خونریزی داشته باشند و نباید بدون تجویز پزشک شروع یا قطع شوند.
- مکملهای غذایی و داروهای مرتبط با سلامت استخوان: دریافت پروتئین کافی و تغذیه متعادل به روند ترمیم کمک میکند. مکملهایی مانند کلسیم و ویتامین D زمانی اهمیت بیشتری دارند که دریافت غذایی ناکافی باشد یا کمبود آنها تشخیص داده شود. مصرف خودسرانه مکملها یا داروهایی مانند کلسیتونین جایگزین ارزیابی پزشکی نیست و نباید صرفاً با هدف جوش خوردن مهرهها آغاز شود.
نکته مهم: فهرست داروهای ترخیص را نگه دارید و در صورت مصرف داروهای رقیقکننده خون، داروهای دیابت یا بیماریهای زمینهای، تمام آنها را به پزشک اطلاع دهید. بروز خونریزی غیرعادی، واکنش حساسیتی، تنگی نفس یا خوابآلودگی شدید نیازمند ارزیابی فوری است.
نحوه ی انتقال بیمار به منزل یا شهرستان
نشستن طولانی مدت بعد از عمل ستون فقرات، به هیچ عنوان توصیه نمی شود. در سفرهای غیر طولانی با هواپیما نیاز است. بیمار در طول سفر حداقل یک بار از روی صندلی بلند شده و چند قدمی را راه برود. در مورد وسایل نقلیه ی شخصی نیز وضعیت مناسب برای بیمار دراز کشیدن روی صندلی عقب و یا قرار گرفتن روی صندلی جلو در حالت خوابیده شده می باشد. در این مورد بیمار بعد از هر ۴۵ دقیقه نیاز به توقف ماشین و استراحت دارد.
زمانبندی بازگشت به کار بر اساس نوع شغل
زمان بازگشت به کار بعد از عمل ستون فقرات، به نوع فعالیت شغلی بیمار بستگی زیادی دارد:
- مشاغل اداری و کمتحرک (نشستن پشت میز، کار با کامپیوتر): معمولاً بیمار میتواند بعد از گذشت ۴ تا ۶ هفته از عمل، در صورت تایید جراح، به صورت پارهوقت به کار بازگردد؛ به شرط آنکه امکان تعویض وضعیت نشستن و ایستادن هر ۳۰ تا ۴۵ دقیقه فراهم باشد.
- مشاغل نیمهسنگین (رانندگی، کار ایستاده، جابهجایی محدود): معمولاً به ۶ تا ۸ هفته زمان نیاز است.
- مشاغل فیزیکی و سنگین (کارگری، بلند کردن اجسام، کار بدنی): بازگشت به این نوع مشاغل معمولاً ۳ تا ۶ ماه بعد از عمل و پس از تایید جوشخوردن مناسب مهرهها در تصویربرداری امکانپذیر است.
در هر صورت، بازگشت به کار باید حتماً با تایید جراح معالج و بر اساس روند بهبودی فردی بیمار صورت گیرد، زیرا این بازهها میتوانند بسته به نوع جراحی (فیوژن، دیسککتومی، لامینکتومی) و شرایط عمومی بیمار متفاوت باشند.
زمان مجاز رانندگی بعد از عمل
رانندگی نیازمند چرخش سریع کمر و گردن، واکنش پایی سریع و نشستن طولانیمدت است؛ به همین دلیل یکی از فعالیتهایی است که باید با احتیاط بیشتری به آن بازگشت:
- در جراحیهای کمتهاجمی (MIS) و بدون فیوژن، معمولاً پس از ۲ تا ۳ هفته و در صورت قطع مسکنهای مخدر و توانایی حرکت راحت بدون درد شدید، رانندگی مجاز است.
- در جراحیهای فیوژن مهرهای یا جراحیهای باز بزرگتر، این بازه معمولاً به ۴ تا ۶ هفته افزایش مییابد.
- پیشنیاز اصلی برای رانندگی، توانایی چرخش سریع و بدون درد کمر و گردن برای دید به عقب و واکنش سریع پا روی پدال ترمز است؛ نه صرفاً گذشت زمان.
توصیه میشود بیمار پیش از بازگشت به رانندگی، حتماً از جراح خود تاییدیه بگیرد.
فیزیوتراپی و توانبخشی بعد از عمل
فیزیوتراپی بخش جداییناپذیر روند بهبودی بعد از عمل ستون فقرات است و به تقویت عضلات نگهدارندهی ستون فقرات، بازگشت دامنهی حرکتی و کاهش خطر آسیب مجدد کمک میکند.
زمان شروع: معمولاً فیزیوتراپی فعال ۴ تا ۶ هفته بعد از عمل و پس از تایید جراح آغاز میشود؛ هرچند در برخی موارد، حرکات سبک تنفسی و راه رفتن کوتاه از همان روزهای اول توصیه میشود.
تمرینات مجاز در هفتههای اولیه:
- پیادهروی کوتاه و تدریجی در سطح صاف
- تمرینات تنفسی برای جلوگیری از عوارض ریوی
- حرکات سبک مچ پا و زانو برای پیشگیری از لخته شدن خون
تمرینات ممنوع تا تایید جراح:
- خم شدن به جلو از ناحیهی کمر
- چرخش شدید کمر یا گردن
- بلند کردن وزنه یا اجسام سنگین
- ورزشهای پرضربه مانند دویدن، پریدن یا ورزشهای رزمی
برنامهی دقیق فیزیوتراپی باید توسط فیزیوتراپیست متخصص و با هماهنگی جراح، متناسب با نوع عمل طراحی شود.
وزن مجاز برای بلند کردن
یکی از مهمترین محدودیتها در دوران نقاهت، پرهیز از بلند کردن اجسام سنگین است که میتواند فشار زیادی به محل جراحی و مهرههای تازه ثابتشده وارد کند:
- در ۴ تا ۶ هفتهی اول: بلند کردن هیچ جسمی بیش از ۲ تا ۳ کیلوگرم (معادل یک بطری آب بزرگ) توصیه نمیشود.
- در هفتههای ششم تا دوازدهم: با تایید جراح، این محدودیت میتواند بهتدریج تا حدود ۵ کیلوگرم افزایش یابد.
- بازگشت به بلند کردن اجسام سنگینتر معمولاً تا ۳ تا ۶ ماه بعد از عمل و پس از تایید جوشخوردن مهرهها به تعویق میافتد.
نکتهی مهم: نحوهی بلند کردن اجسام (خم شدن از زانو بهجای کمر) به همان اندازهی وزن جسم اهمیت دارد.
نشانه های خطر بعد از جراحی
- خروج ترشحات از محل زخم بعد از عمل ستون فقرات
- بروز تورم های غیرعادی با علائم ذکر شده در بالا در پاها و یا محل جراحی
- تب های شدید که بیش تر از دو روز ادامه پیدا کنند.
- سردردهای شدید
- بروز علائم حساسیت دارویی مانند قرمز شدن و خارش پوست و علائم شدید گوارشی
- ناتوانی و یا بی اختیاری در ادرار
- بروز دردهای خیلی شدید و پیش رونده در پاها به خصوص اگر با ضعف همراه باشد.
مراقبت از زخم و زمان حمام رفتن بعد از عمل ستون فقرات
مراقبت صحیح از محل برش جراحی، یکی از اقدامات مهم برای کاهش خطر عفونت و کمک به ترمیم زخم بعد از عمل ستون فقرات است. مدت زمان لازم برای بسته شدن زخم به نوع جراحی، وضعیت سلامت عمومی بیمار، ابتلا به بیماریهایی مانند دیابت و روش بستن محل برش بستگی دارد. به همین دلیل، نمیتوان یک زمان مشخص را برای بهبود تمام زخمهای جراحی ستون فقرات در نظر گرفت. بسته شدن ظاهری پوست معمولاً زودتر از ترمیم کامل بافتهای عمقی و جوش خوردن استخوانها اتفاق میافتد.
نحوه پانسمان زخم بعد از جراحی ستون فقرات
پانسمان باید مطابق دستور جراح و توصیههای مرکز درمانی تعویض شود. پیش از دست زدن به زخم، دستها را بهخوبی بشویید و از تمیز بودن وسایل مورد استفاده اطمینان حاصل کنید. از مالیدن الکل، بتادین، پماد یا سایر مواد ضدعفونیکننده روی زخم خودداری کنید، مگر اینکه جراح استفاده از آنها را توصیه کرده باشد. بعضی از پانسمانها نیز برای چند روز در محل باقی میمانند و نباید بدون ضرورت برداشته شوند.
در صورت خیس شدن، کثیف شدن یا جدا شدن پانسمان، درباره تعویض آن مطابق دستورهای ترخیص عمل کنید. قرمزی رو به گسترش، افزایش درد، گرمی غیرعادی، ترشح چرکی یا باز شدن لبههای زخم نیازمند بررسی پزشکی است.
چه زمانی بعد از عمل ستون فقرات میتوان حمام کرد؟
زمان مجاز حمام رفتن به نوع پانسمان، وضعیت زخم و نظر جراح بستگی دارد. در برخی بیماران، دوش گرفتن پس از گذشت مدت کوتاهی از عمل و با رعایت دستورهای مراقبتی مجاز است؛ اما در شرایط دیگر ممکن است لازم باشد زخم برای مدت بیشتری خشک نگه داشته شود. بنابراین، توصیه به پرهیز همگانی از حمام به مدت ۷ تا ۱۴ روز برای همه بیماران دقیق نیست.
اگر جراح اجازه دوش گرفتن داده است، از مالش دادن محل جراحی و وارد کردن فشار مستقیم آب به زخم خودداری کنید. پس از حمام نیز مطابق دستور پزشک، اطراف زخم را بهآرامی خشک کنید. تا زمان ترمیم کامل زخم و تأیید پزشک، از قرار گرفتن طولانیمدت در وان، استخر یا جکوزی خودداری کنید.
در بیمارانی که از بریس یا کمربند طبی استفاده میکنند، لازم است دستورهای مربوط به باز و بسته کردن آن رعایت شود. اگر برای ایستادن، خم شدن یا حفظ تعادل مشکل دارید، برای استحمام از کمک فرد دیگری استفاده کنید تا احتمال زمین خوردن و وارد شدن فشار به ستون فقرات کاهش یابد.
پرسشهای متداول (FAQ)
۱. چند هفته بعد از عمل ستون فقرات میتوان راه رفت؟ معمولاً از همان روز اول یا دوم بعد از عمل، راه رفتن کوتاه و با کمک توصیه میشود؛ افزایش فاصلهی راه رفتن باید تدریجی و بر اساس تحمل بیمار باشد.
۲. آیا بعد از عمل ستون فقرات حتماً باید بریس بست؟ در بیشتر جراحیهای فیوژن، استفاده از بریس به مدت ۲ تا ۴ ماه توصیه میشود؛ اما در برخی جراحیهای کمتهاجمی ممکن است نیازی به بریس نباشد. این تصمیم بهعهدهی جراح است.
۳. چه زمانی میتوان پرواز کرد؟ در صورت نبود عارضه، پروازهای کوتاهمدت معمولاً از ۲ هفته بعد از عمل با رعایت پیادهروی دورهای در طول پرواز امکانپذیر است؛ برای پروازهای طولانی بهتر است حداقل ۴ تا ۶ هفته صبر شود.
۴. آیا درد بعد از عمل طبیعی است؟ درد و ناراحتی خفیف تا متوسط در هفتههای اول طبیعی است و بهتدریج کاهش مییابد؛ اما درد شدید و رو به افزایش، بهخصوص همراه با ضعف یا بیاختیاری ادرار، نیازمند بررسی فوری است.
۵. بعد از عمل ستون فقرات، چند وقت طول میکشد تا مهرهها کاملاً جوش بخورند؟ فرآیند کامل جوشخوردن استخوانی (فیوژن) معمولاً بین ۶ تا ۱۲ ماه طول میکشد، هرچند بیشترین بهبودی عملکردی در ۳ تا ۶ ماه اول اتفاق میافتد.



